Cul de sac

Yn araf ond yn bendant, y mae dyddiau’r diwidiant ceir Awstralia yn dod I ben.

Erbyn 2017 na fydd yr un gerbyd yn cael ei gwneud mewn gwlad lle mae perchen â “set o olwynion” yn fater o barch personol.

Holden yw’r car cant y cant Awstralaiaidd ym meddyliau’r genedl er ei fod yn rhan o General Mottors ers cyn cof.

Ford sy wedi bod yn fara menyn i filoedd yn ninas Geelong (ail ddinas Victoria) ers degawdau.

A Toyota yw’r brand ddaeth â cheir chêp o wlad a fu Awstralia yn elyn gref ohoni yng nghanol y ganrif ddiwethaf.

Ond mae’r olwyn ar fin stopio troi.

Y ddoler gref, cystadleuaeth o Asia a llu o resymau eraill sy’n gyfrifol am benderfniadau unigol y tri chwmni i rhoi’r ffidl yn y to.

Rydyn ni wedi bod “yma” o’r blaen ond llwyddodd y diwidiant ceir i rygnu ymlaen.

Cefnofgaeth ariannol gan lywodraethau – taleithiol a chendlaethol – wnaeth y tric o berswadio y cwmnîau rhag adael y wlad frown enfawr hon.

On nid y tro hwn.

Ceidwadwyr sydd wrth y llyw yng Nghanberra a rhai sy’n dweud eu bod nhw’n benderfynnol o ail-greu’r economi ar seiliau cadarn, masnachol.

Felly o fewn y dair mlynedd nesaf fe fydd miloedd yn colli gwaith – yn y cwmnîau ceir a’r busnesau bychain sy’n cynhyrchu rhannau ac ati.

Y dalaith hon – Victoria – a De Awstralia fydd ar eu colled ac mae’r ddwy’n galon diwidiannau cynhyrchu Awstralia.

Fel yng Nghymru yn y 80au mae’na newid mawr i ddod.

Mae’r “lucky country” yn gwynebu dyfodol ansicr a ddweud y lleiaf.

http://www.abc.net.au/news/2014-02-14/whats-next-for-victorias-economy/5261650

Rhowch sylw

Filed under Uncategorized

Defnyddio tân i ddianc rhag gyfrifoldeb

Unwaith eto mae natur gwyllt Awstralia o flaen ein llygaid.

Wrth i mi deipio mae’na ddegau o dannau o gwmpas talaith Victoria.

Hyd yn hyn mae tua 20 o adeiladau (“structures”) wedi’u dinistrio.

Tywydd poeth + gwyntoedd cryfion = hunllef.

Trwy’r Saboth bu dynion a dynesau tân gwirfoddol wrthi’n ymladd y fflamau.

Roedd byw a bod yn y maestrefi hyd yn oed yn dipyn o straen – edrych ar Twitter a FB byth a hefyd oedd fy hanes i trwy’r dydd a nos.

Mae’na gyfle mewn trychined wrth gwrs.

A heddiw cafwyd enghraifft hyll ohono.

Cyhoeddodd cwmn ceir na fyddai’n creu ceir yn Oz ar ôl 2017.

O ganlyniad bydd cannoedd o weithwyr yn colli eu swyddi.

A dyna ddiwedd i’r diwidaint ceir yn Awstralia mwy na lai wrth i miloedd o bobl wynebu fflamau, mwg a mwy.

Rhywle mae’na ymgynghorydd cyfryngol sy’n credo ei fod e/ei bod hi wedi gwenud jobyn hynod effeithiol.

Rhag ei gywilydd/ei chywilydd.

Rhowch sylw

Filed under Uncategorized

Y werin bobl a’r weriniaeth

Wrth i nifer o sylwebyddion gwleidyddol honedig y wasg Lundeinig ddechreu “dadansoddi” pleidlais yr Alban am annibynniaeth tra’n dangos agwedd sarhaus at bopeth sydd tu hwnt i gylch y M25, gaf i son am ddyfodol cyfansoddiadol ein gwlad fawr ni.

(Yr wyf wedi bod yn ddinesydd o Awstralia ers 1991 – ur wyf yn “certified Australian” o bosib)

Yn ôl pôl piniwn ym mhapurau cwmni Fairfax y mae cefnogaeth am gael gwared o’r teulu brenhinol a chreu gweriniaeth wedi gwanhau’n arw.

Os oes modd gwanhau’n arw tybed ?

Wel yn yr achos hwn, yr wyf yn credu fy mod i’n dweud ac ysgrifennu’r gwir.

Y rheswm i mi ddweud hynny yw’r dystiolaeth yn y pôl bod “celebrity” bellach yn bwysicach na chyfansoddiad.

Mae cefnogaeth am sefydlu gweriniaeth ar ei isaf ers 20 myledd.

42.9% o blaid, 57.1% yn erbyn.

(Wrth basio, fe fyddai cael y fath ganlyniad yn yr Alban yn synnu llu o “arbennigwyr” sy wedi ymddiddori yn y refferendwm ers wythnosau.)

Yn ddiddorol, mae pleidleiswyr ifainc (18 – 34) yn gwrthod y syniad o weld Llywydd yn ben ar Oz bron mor gryf a’r hen gategori ceidwadol honno – pensiynwyr.

Y ffigurau:
O blaid 39.4%
Yn ôl oedran: 18-34 35.6%, 35-50 45% 51-65 43.8%, 65+ 30.7%

Yn erbyn 41.6%
Un ôl oedran: 18-34 39.7%, 35-50 37% 51-65 40.4%, 65+ 54.8%

I ble yr aeth cymeriad gwrth-sefydliad Awstralia dwedwch ?

I aralleirio Tony Hancock (ac Alan Simpson a Ray Galton).

“Eureka. Barry Mackenzie.Trevor Chappell. Did they die in vain?”

Nodyn – os nid oes gennych glem am y “jôc” uchod …

Mae’n gredo bod Awstraliwyr yn naturiol gwrth-sefydliadol ers dyfodiad y sawl “o Ewrop”.

A’r rheswm am gredu hyn ?

Maen Awstralwyr yn chwerthin am ben yr hen ffordd Brydeinig hir wyntog o wneud petheu ac yn meddwl bod yr Americanwyr yn siarad trwy eu Stetsons.

Siarad yn blaen ac yn bwrpasol – dyna ein ffordd ni o drafod.

Wrth gwrs, mae’na wahaniaeth rhwng “siarad plaen” a “siarad gwrth-sefydliadol”.

Ond sŵn y siarad sy’n creu’r syniad o Aussies yn gwrthwynebus i gadw’r status quo heb ofyn cwestiwn.

Wrth edrych ar y ffigurau yn y pôl piniwn, mae’r ifainc yn cefnogi’r teulu brenhinol yn union fel ac y mae rhai o’r sawl a oedd yn yr un oedran a nhw pan ddaeth Elisabeth i rym.

18-34 a 65+ yn byw yn yr un byd ?

Ym 1954 yr oedd y teimlad o berthyn i Brydain a’i phrif deulu yn fyw ac yn iach. Yr oedd colli gwaed ar y cyd dwywaith mewn llai na hanner canrif yn ffres ar feddyliau pobl. Yr oedden yn perthyn i un o sefydliadau cadarnach a chadarnhaol y byd. Dyna sut yr oedd oedolion ifaanc – 18-34 oed hynny yw – yn gweld pethau.

Ym 2014 mae natur y berthynas wedi newud yn drawiadol. Perthyn i rai o enwogion y byd – “celebs” – sydd y gyfrif am deimladau’r 18-34au neu’r Gen Yers ‘na. William, Harry a Kate yw ein Kardashians a One Direction. Ac fel mae pobl di-rif sydd wedi bod ar lwyfan, teledu neu senedd yn gwybod – nid yw enwogrwydd o unrhyw safon a lefel yn para ond i’r sawl yn at y lefel uchaf … a gwaethaf.

Ffigurau tebyg ond dwy stori wahanol iawn.

Ac mae pwyso a mesur cwpl o elfennau mewn bôl piniwn yn rhan o stori llawer llai cymleth.

Ni fydd Awstralia’n weriniaeth am dipyn eto.

Rhowch sylw

Filed under Uncategorized

Hen ganlyniad, agwedd newydd

Ar drothwy’r diwrnod cenedlaethol cyhoeddir enw “Awstraliwr y Flwyddyn”.

Mewn gwlad lle mae sbort yn uwch ym meddyliau pobl na phethau sanctaidd nid oes syndod bod sawl un o’r Prif Ddinasyddion wedi bod yn chwaraewr rhyw gamp neu’i gilydd.

Eleni enwyd Adam Goodes, pêl-droediwr Awstraliadd – AFL/Aussie Rules – gyda’r Sydney Swans yw Goodes ac un o’r radd flaenaf.

Ond mae’na fwy i Adam Goodes na thalent chwarae gyda pêl higron.

Aborigine yw Adam ac un sydd wedi dweud ei ddweud am yr hyn sy wedi digwydd i’w bobl ers Ionawr 26ain 1978 pan gyrhaeddodd y Llynges Cyntaf (First Fleet) wnaeth gymaint o niwed i’r bobl gyntaf, sef yr Aboriginiaid.

Ond gan ei fod yn seren chwaraeon mae geiriau Goodes yn cael eu clywed gan y bobl gyffredin sydd, fel arfer, yn dangos difaterwch (a llawer llai na difaterwch weithiau) tuag at sefyllfa’r bobl ddu sydd wedi bod ar dir Awstralia ers miloedd o flynyddoedd.

Dyma ei eiriau wrth dderbyn y wobr fawr yng Nganberra heno,

“I hope we can be proud of our heritage, regardless of the colour of our skin, and be proud to be Australian.”

Arweinydd yw Adam Goodes.

Arweinydd mewn tim pêl-droed.

Arweinydd i’w “mob’.

Ac, tybiwn i, arweinydd cenedlaethol wrth i’r genedl dyfu ac aeddfedu.

Mae angen y fath bobl ar genhedloedd go iawn lle mae chwarae gêm yn fwynhad yn hytrach na chyhoeddiad o genedligrwydd.

Rhowch sylw

Filed under Uncategorized

Yn wresog o’r wasg NEU Nid oes dianc rhag “puns”

Image

Wel, hylo a pha hwyl.

Mae Obell yn ôl, o’r diwedd.

Mae’r hen flog ‘ma wedi mynd yn siop siafins wag ers tipyn OND yr wyf am newid pethe ym 2014.

Rhaid i mi ddechreu gyda’r tywydd crasboeth sydd wedi ein taro ni o’r gorllewin i’r ddwyrain ers wythnos erbyn hyn (Ionawr 18fed).

Maddeuwch i mi a chithau yng nghanol gaeaf, ond nid yw byw am bedwar diwrnod yn olynnol gyda’r tymheredd yn ywch na 40 yn barti haf o bell ffordd.

Mae gan rai eu hoffer oeri’r awyr ond nid yfi, fel y rhan fwyaf o bobl Awstralia.

Felly mae’r llenni i lawr yn fy fflat , y ffenestri ar gau a’r rhewgell yn llawn dop o iâ.

Ond ar noson pan collais fy ngyflenwad trydan am bedair awr ac hithau’n 35 gradd am 10 o’r gloch nid oedd unrhyw gyfle o osgoi chwysu.

A chwysu !

Image

Ond yr wyf yn dal ar dir y byw.

I rai yn Victoriam De Awstralia a Gorllwein Awstralia mae peth’n dal yn bur wael.

Gwres a gwynt yw’r geiriau mae pawb yn ofni yn ystod wythnosau cynnar unrhyw flwyddyn yma yn Oz.

Mae’r awrdurdodau yn dal i gyfri’r wir gost o dannau mewn tair talaith.

http://www.abc.net.au/news/2014-01-18/bushfires-victoria-south-australia-grampians/5206384

Yma yn Victoriam mae’r ffermwyr wedi dioddef yn arw ac mae o leaia 7,000 o wartheg a defaid wedi marw.

Gwlad eithafon yw Awstralia a dyma paham mae eu chwaraewyr criced fel y maent !

Blog arall am y gamp lawn yng ngyfres yr “Ashes” cyn bo hir iawn.

Tywydd a sbort – dyna I chi Oz i’r dim !!

Image

 

 

 

 

 

 

Rhowch sylw

Filed under Uncategorized

Roedd rhaid iddi* ddianc rhag hon

Y ddau

A nid oes ffordd i mi osgoi sgwennu rhywbeth am ddigwyddiadau gwleidyddol yr wythnos ddiwethaf.

Mae’r blog wedi bod yn rhy dawel o lawer yn ystod y misoedd diwethaf – swydd newydd sydd ar fai a minnau’n ôl ar sgriniau teledu wedi ddwy ddegawd !

Ta waeth.

Ta ta i’r ferch ben-goch o’r Barri.

Roedd rhaid iddi fynd yn y diwedd.

Nid oedd neb – y ffyddloniaid Llafurol hyd yn oed – yn gwrando arni bellach.

Yma yn nhalaith Victoria y mae’r Blaid Lafur ar ei chryfaf a Julia Gillard yn aelod seneddol yn Lalor ym mhaestrefi gorllewinol dosbarth gweithiol Melbourne.

Cwpl o fisoedd yn ôl cynhalwyd is-etholiad digon di-nod i Senedd Victoria mewn etholaeth gadarn o ran Llafur.  Wel, ennillodd yr ALP yn sedd er gwaethaf cwymp aruthrol yn ei phleidlais graidd.

A dyna ddechreu’r diwedd i Julia.

Aeth y dynion rhifau, y “numbers men” bondigrybwyll sydd mor bwysig yn ein byd politicaidd … sori, etholiadol.

Roedd rhywbeth yn digwydd y tu ôl i furiau’r tai “brick veneer” sy’n bla ar draws maestrefi allanol pob dinas Awstraliaidd.

Roedd y Llafurwyr traddodiadol wedi colli eu fydd yneu plaid a JG, er bod Julia Gillard yn un ohonynt.

Roedd eu rhieni Cymreig wedi dod â’u cariad at addysg gyda nhw o Cwm Gwrach (via’s Barri) i Adelaide ac fe wnaeth Julia Eileen, eu merch, elw o’r cariad hwnnw.

Fe wnaeth hi frwydro ei ffordd o deulu dosbarth gweithiol i gael addysg a chael gafael ar yrfa proffesiynol ym myd y gyfraith ac yna gwleidyddiaeth.

Fe ddylai hi wedi dysgu digon o’i bywyd i gadw’r gefft o gyfathrebu gyad’i phobl ei hun.

Ond.

Ond, ond, ond.

Rhywle ar hyd y daith fe collodd Julia y gallu i gyfathrebu ac addysgu.

Erbyn y diwedd nid oedd fawr neb yn gweld dyfodol iddi a’i phlaid gan fod y neges ganddynt mor simsan.

Gormod o fethiannau wrth egluro polisiau a’u cyflwyno’n eglur.

Gormod o bobl yn symud tua’r Gwyrddion am ysbrydoliaeth.

Gormod o gamnau gwag wrth geisio amddiffyn ei thir gwleidyddol naturiol.

A Llafur ar 29% o’r bleidlais ac etholiad o fewn misoedd yr oedd rhaid gwenud rhywbeth.

A’r unig ddewis oedd Kevin Rudd.

Fe fyddaf yn ôl gyda rhagor am y ferch ben-goch o’r Barri a’i gelyn pennaf cyn bo hir.

*Y Blaid Lafur

Rhowch sylw

Filed under Uncategorized

Dros yr enfys

Saith lliw llawn ysytyr.

Adeg y Mardi Gras Hoyw a Lesbiaidd yn Sydney fe baentwyd  lliwiau’r enfys ar draws Taylor Square, Darlinghurst, calon bywyd hoyw y ddinas emerallt.

Dyma’r union fan lle mae gorymdaith llon y Mardi Gras yn troi i’r dde ac yn anelu tuag at leoliad y parti mawr sy’n dilyn y gwaith cerdded a dawnsio ar y stryd.  (Drws nesaf I Gae Criced Sydney gyda llaw)

Mae’r enfys yn arwydd o falchder hoyw ar draws y byd ac yr oedd yn ymddangos bod y gwaith peintio’n syniad penigamp.

Dynodi croesfan cerdded a balchder oedd y bwriad.

Ond daeth tro ar fyd a thros nos diflannodd rywbeth oedd wedi datblygu’n atyniad yn ogystal ag arwydd o arbennigrwydd ac arwahanrwydd yr ardal.

Yr oedd yr awdurdodau’n dweud bod yr enfys yn peryglu bywydau gan fod cymiant o bobl yn tynnu lluniau ohoni a’r sawl oedd yn ei chroesi – mae Taylor Square yn ffordd eithaf prysur a ddweud y lleiaf.

Nefar in Oz meddai’r “gymuned” hoyw sy’n amau gweithredoedd bois yr hewl a’u bosus gwleidyddol.

A chyda llaw, enw y gweinidog trafnidaeth sydd dan y lach am ddileu’r enfys ?

Duncan Gay.

Yn wir i chi.

Ond er gwaethaf  teimladau chwerw llawer un, mae’na ddiweddglo reit diddorol i’r stori hon.

Yn lle ymaelodi â grwp Facebook a clicio ar y botwm “hoffi”, mae pobl wedi GWNEUD rhywbeth.

Rhywbeth bach ond rhwybeth sy’n dweud pethau mawr.

Mae enfysau sialc i’w gweld ym mhob man ar draws Sydney.

Protest, gweithred wleidyddol a hwyl – gwych o beth.

Mae hon yn agos at fy nghalon.

Mae hi ar draws y lon y tu ôl i’r fflatiau lle yr oeddwn yn byw yn y ddegwad ddiwethaf.

Un o ddegau.

Mae colli rhywbeth yn gallu bod yn beth positif iawn yn y pen draw.

Rhowch sylw

Filed under Uncategorized